COP31'e Doğru: Ankara'da Güney-Güney ve Üçlü iklim işbirliği için politika diyaloğu

Türk İşbirliği ve Koordinasyon Ajansı Başkanlığı (TİKA), COP31 Üst Düzey İklim Şampiyonu ve Birleşmiş Milletler (BM) Türkiye, iklim eylemini hızlandırmada Güney-Güney ve üçlü işbirliğinin rolünü güçlendirmek amacıyla bugün Ankara'da bir politika diyaloğu düzenledi.Diyalog, BM Güney-Güney İşbirliği Ofisi (UNOSSC) tarafından da desteklendi.

Toplantı, Türkiye merkezli bir Güney-Güney ve Üçlü İş Birliği İklim Girişimi'nin oluşturulmasına yönelik ilk adımı oluşturdu. Önerilen girişim, gelişmekte olan ülkeleri pratik çözümler, uzmanlık, teknolojiler ve finansmanla buluşturmayı; aynı zamanda özellikle En Az Gelişmiş Ülkeler ile Küçük Ada Devletlerinde iklim direncini ve Ulusal Katkı Beyanlarının (NDC) uygulanmasını desteklemeyi amaçlıyor.

BM Güney-Güney İş Birliği Ofisi Direktörü Dima Al-Khatib, Ankara'daki toplantıya gönderdiği video mesajında "COP31, Güney-Güney ve üçlü iş birliğinin iklim uygulamalarını nasıl hızlandırabileceğini göstermek için zamanında gelen önemli bir fırsat sunuyor. Müzakerelerin ötesine geçerek ülkeleri çözümlerle, yenilikçileri yatırımcılarla ve yerel deneyimleri küresel ortaklıklarla buluşturan platformları güçlendirmeliyiz” diye konuştu.

Al-Khatib ayrıca, Türkiye'nin kalkınma iş birliği alanındaki deneyiminin, kurumsal kapasitesinin ve farklı bölgelerle kurduğu bağların, gelişmekte olan ülkeler arasında iklim alanındaki iş birliği için güçlü bir temel oluşturduğunu belirtti.

BM Türkiye Mukim Koordinatörü Dr. Babatunde Ahonsi, politika diyaloğunun açılışında yaptığı konuşmada "Güney-Güney ve üçlü iş birliği ortaklar arasında, talep odaklı ve ülke sahipliğinde bir iş birliği şeklinde farklı bir anlayış sunuyor. Donör ve alıcı yaklaşımının ötesine geçerek eşit ortaklar arasında iş birliğini esas alıyor. Türkiye'nin erişim kapasitesi, kurumsal gücü ve iş birliği anlayışı, onu bölgesel ve zamanla küresel ölçekte iklim iş birliği, teknoloji paylaşımı ve ortaklık geliştirme için doğal bir merkez haline getiriyor" dedi.

Dr. Ahonsi, TİKA’nın ortak ülkelerde faaliyet gösteren program koordinasyon ofislerinin, eşit ortaklık, talep odaklılık ve yerel sahiplenme temelinde yürütülen iş birliği konusunda yirmi yıllık deneyime sahip olduğunu vurguladı.

Dr. Ahonsi, Birleşmiş Milletler'in ortakları bir araya getirmeye, çözümler ile ihtiyaçlar arasında köprü kurmaya ve siyasi taahhütleri yapılandırılmış iş birliğine dönüştürmeye katkı sağlayacağını ifade etti. Ayrıca, COP31 Üst Düzeyli İklim Şampiyonu'nun hükümetler arası müzakereler ile şehirler, bölgeler, iş dünyası, yatırımcılar ve sivil toplum tarafından yürütülen uygulamalar arasında köprü kuran rolüne dikkat çekti.

TİKA Başkanı Abdullah Eren, açılış oturumunda yaptığı konuşmada "Saygıdeğer Emine Erdoğan Hanımefendi'nin liderliğinde başlatılan Türkiye'nin Sıfır Atık girişiminden ve TİKA'nın kalkınma iş birliği alanındaki kapsamlı saha deneyiminden güç alarak, bugünkü diyaloğun Türkiye merkezli bir Güney-Güney ve Üçlü İş Birliği İklim Girişimi için pratik bir yol haritasının temellerini atmasını umut ediyoruz" dedi. 

TİKA Başkanı Eren "Amacımız fikirleri somut ortaklıklara dönüştürmek, COP31 için somut sonuçlar ortaya koymak ve iklim değişikliğinden en fazla etkilenen ülke ve toplumların iklim direncini güçlendirmek" diye vurguladı. 

COP31 Üst Düzey İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş adına konuşan Sıfır Atık Vakfı Genel Müdürü Mustafa Erdağı, etkinliğin hayata geçirilmesine katkı sunan tüm ortaklara teşekkür etti. Erdağı ayrıca katılımcılara katkıları ve katılımları için teşekkür ederek, herkes için ilham verici ve verimli bir program temennisinde bulundu.

Politika diyaloğuna kamu kurumları, diplomatik misyonlar, BM kuruluşları, kalkınma ortakları, uluslararası finans kuruluşları, akademi, sivil toplum ve özel sektörden 130'dan fazla temsilci katıldı. Katılımcılar; iklim teknolojileri ve inovasyon, döngüsel ekonomi ve kaynak verimliliği, uyum ve doğa temelli çözümler, politikaların uygulamaya aktarılması ve iklim girişimlerinin finansmanı alanlarında iş birliği fırsatlarını değerlendirdi. Görüşmelerde ayrıca COP31 öncesinde ve sonrasında geliştirilebilecek ortaklıklar ile pilot girişimler ele alındı.

Diyalogdan uygulamaya

Politika diyaloğu, gelişmekte olan ülkelerde başarıyla uygulanmış iklim çözümlerinin farklı ülkelere uyarlanması ve yaygınlaştırılmasına odaklandı. Katılımcılar, karşılıklı öğrenme, teknoloji transferi, kurumsal ortaklıklar ve karma finansman, iklim fonları ile üçlü iş birliği modellerini de kapsayan yenilikçi finansman mekanizmalarının uygulamayı nasıl destekleyebileceğini değerlendirdi. Ayrıca COP31'de geliştirilebilecek ve sergilenebilecek somut girişimler, ortaklıklar ve yatırım fırsatlarını belirledi.

Ankara'da gerçekleştirilen politika diyaloğunda ortaya çıkan fikir ve ortaklıkların, COP31 kapsamında düzenlenmesi planlanan olası bir yan etkinliğe yönelik hazırlık çalışmalarına katkı sağlaması bekleniyor.

Güney-Güney ve Üçlü İş Birliği; ortak zorlukların, yerel sahiplenmeye dayalı, uygulanabilir iklim çözümlerine dönüşmesine katkı sağlayabilirken, aynı zamanda daha adil ve kapsayıcı bir küresel dönüşümü de destekleyebilir.