BM Türkiye Sıfır Atık Forumu'nda

Sıfır Atık Forumu 2026, Türkiye’nin Kasım 2026’da Antalya’da ev sahipliği yapacağı COP31 öncesinde, bakanları, belediye başkanlarını, iş dünyası liderlerini, uluslararası kuruluş temsilcilerini, teknik uzmanları, akademisyenleri ve sivil toplum temsilcilerini bir araya getiren “Antalya’ya Giden Yol: İklim Eylemi Olarak Sıfır Atık” temasıyla 5-7 Haziran 2026 tarihlerinde İstanbul’da gerçekleştirildi.

Birleşmiş Milletler Türkiye Ülke Ekibi, Forum boyunca iklim eylemi, döngüsel ekonomi çözümleri ve sürdürülebilir kalkınmanın ilerletilmesine yönelik “Tek BM” yaklaşımını ortaya koyan güçlü ve görünür bir katılım sergiledi.

BM kuruluşları, üç Yüksek Düzey Bakanlar Oturumu, on iki teknik oturum ve bir BM yan etkinliği dâhil olmak üzere Forum programının farklı bölümlerine katkı sunarken, BM Türkiye Standı ve çeşitli iletişim faaliyetleri aracılığıyla ziyaretçilerle doğrudan etkileşim kurdu.

BM’nin katkıları; sanayi ve teknolojide döngüsel ekonomi yaklaşımları, sürdürülebilir tarım ve gıda sistemleri, iklim değişikliğiyle mücadele, enerji dönüşümü, kentsel dayanıklılık, döngüsel çözümler için finansman, sürdürülebilir üretim ve tüketim, toplumsal cinsiyet eşitliği, gençlerin katılımı, sağlık ve kapsayıcı yeşil dönüşüm gibi birbirine bağlı birçok temayı kapsadı.

Yüksek Düzey Oturumlarda Güçlü BM Liderliği

Birleşmiş Milletler, Türkiye Mukim Koordinatörü Dr. Babatunde Ahonsi tarafından en üst düzeyde temsil edildi. Mukim Koordinatör; Sanayi ve Teknoloji, Çevre ve İklim Değişikliği ile Tarım ve Orman konulu Yüksek Düzey Bakanlar Oturumlarına katıldı, Belediye Başkanları Yuvarlak Masa Toplantısı kapsamında düzenlenen Kentler Günü’nün kapanış konuşmasını gerçekleştirdi ve UN Women COP31 yan etkinliğinin moderatörlüğünü üstlendi.

Forum boyunca Mukim Koordinatör, üretim ve tüketim kalıplarının dönüştürülmesi, atığın azaltılması, sanayide karbonsuzlaşmanın hızlandırılması ve COP31 öncesinde ortaklıkların güçlendirilmesinin önemini vurguladı. Döngüselliğin yalnızca çevresel bir gereklilik değil, aynı zamanda yenilikçilik, rekabet gücü, dayanıklılık ve sürdürülebilir kalkınma için bir fırsat olduğunu ifade etti.

Politika düzeyinde ise UNEP, UNDP, FAO, WFP ve UN Women; iklim eylemi, döngüsel ekonomi, sürdürülebilir tarım, enerji dönüşümü, gıda sistemlerinin dönüşümü ve sıfır atığa toplumsal cinsiyet perspektifinden yaklaşımlar konularındaki uzmanlıklarını yüksek düzeyli oturumlara taşıdı. Mukim Koordinatörün yanı sıra UNDP Mukim Temsilcisi, UN Women Ülke Direktörü, FAO Temsilcisi, WFP Temsilcisi ve UNEP İklim Değişikliği Bölümü Direktörü de Forum kapsamındaki üst düzey tartışmalarda yer aldı.

Forum Programında Teknik Uzmanlık

BM sistemi, Forumun teknik programında da önemli bir rol oynadı. UNEP; iklim değişikliğiyle mücadele, döngüsel ekonomi finansmanı, atık fiyatlandırması, organik atık yönetimi, endüstriyel döngüsellik, inşaat ve yıkım atıkları, kentsel sürdürülebilirlik ile sıfır atık için veri ve göstergeler gibi birçok oturumda konuşmacı ve moderatör olarak görev aldı.

UN-Habitat, Kentler Günü ve kentsel planlama, enerji sistemleri ve atık önleme konularındaki teknik tartışmalara katkı sağlarken; FAO gıda güvenliği, gıda bağışları ve fazla gıdanın yeniden değerlendirilmesine ilişkin oturumlara liderlik etti. UNFPA açık alanda atık yakmanın sağlık ve iklim üzerindeki etkilerine dikkat çekerken, UNICEF çocuklar ve gençlere odaklanan bir genel oturumun açılışını yaparak genç kuşakların sıfır atık gündemindeki kritik rolünü vurguladı.

Mukim Koordinatörlük Ofisi (RCO) de havacılık sektöründeki atık yönetimi konulu tartışmalara katkı sundu. Böylece RCO, UNEP, UNDP, FAO, WFP, UNICEF, UN Women, UNFPA, IFAD ve UN-Habitat’ın katkılarıyla BM sistemi; Forumun öncelikli temalarında bilgi birikimini, teknik uzmanlığını ve düşünce liderliğini ortaya koydu.

BM Türkiye Standı Yaklaşık Bin Ziyaretçiyi Ağırladı

Forumun öne çıkan unsurlarından biri, Sıfır Atık Vakfı’nın ayni desteğiyle hayata geçirilen BM Türkiye Standı oldu. Stand, üç gün boyunca diyalog, görünürlük, öğrenme ve ortaklık geliştirme faaliyetlerinin merkezi olarak hizmet verdi.

Yaklaşık 1.000 forum katılımcısı, Birleşmiş Milletler’in Türkiye’deki çalışmalarını ve iklim eylemi, sürdürülebilir kalkınma, afetlere dayanıklılık, gıda sistemlerinin dönüşümü, döngüsel ekonomi, toplumsal cinsiyet eşitliği, gençlerin güçlendirilmesi, sürdürülebilir kentleşme ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları alanlarındaki katkılarını yakından tanımak üzere standı ziyaret etti.

Videolar, etkileşimli materyaller ve ziyaretçilerle doğrudan iletişim yoluyla BM kuruluşlarının Türkiye’nin yeşil dönüşümüne ve COP31 hazırlıklarına nasıl destek verdiği anlatıldı.

Standın en çok ilgi gören bölümlerinden biri, gençler, BM Gönüllüleri ve BM stajyerleri tarafından kullanılmayan ofis ve arşiv malzemelerinin yeniden değerlendirilmesiyle hazırlanan “Sıfır Atık BM Panosu” oldu. Pano, yaratıcılık, yeniden kullanım ve kaynak verimliliğinin iklim eylemi ve sorumlu tüketim için nasıl güçlü bir mesaja dönüşebileceğini ortaya koydu.

Stand; kamu kurumlarının temsilcileri, belediye başkanları, özel sektör liderleri, sivil toplum kuruluşları, öğrenciler, diplomatik misyon temsilcileri ve uluslararası ortaklardan oluşan geniş bir ziyaretçi kitlesini ağırladı.

Standı ziyaret eden isimler arasında Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, UN Habitat İcra Direktörü Anacláudia Rossbach, BM Genel Kurulu 77'inci Başkanı Csaba Kőrösi ile Sıfır Atık Vakfı Başkanı ve COP31 Üst Düzey İklim Şampiyonu Samed Ağırbaş yer aldı.

BM Türkiye Standı ayrıca ikili görüşmelere, ağ kurma faaliyetlerine ve ziyaretçilerin iklim ve sıfır atık konusundaki kişisel taahhütlerini paylaşabildikleri bir sosyal medya kampanyasına da ev sahipliği yaptı.

COP31’e Doğru

Forum, sıfır atık ve döngüsel ekonomi yaklaşımlarının iklim değişikliğiyle mücadele, dayanıklılığın güçlendirilmesi ve Sürdürülebilir Kalkınma Amaçlarına yönelik ilerlemenin hızlandırılması için kritik araçlar olduğuna dair farkındalığın giderek arttığını ortaya koydu.

Katılımcılar, taahhütlerden uygulamaya geçilmesi, ortaklıkların güçlendirilmesi ve somut iklim ve kalkınma faydaları sağlayabilecek yenilikçi çözümlerin ölçeklendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Antalya’da gerçekleştirilecek COP31 hazırlıkları devam ederken, Birleşmiş Milletler Türkiye; kamu kurumları, yerel yönetimler, özel sektör, akademi, sivil toplum ve gençlerle birlikte çalışarak iklim eylemini ilerletmeyi, sürdürülebilir kalkınmayı desteklemeyi ve daha dayanıklı, kapsayıcı ve döngüsel bir geleceğe geçişi hızlandırmayı sürdürüyor.